Açıklamalı 28 Soru

Açıklamalı 28 Soru « Hisse Senetleri Piyasası

SORU 1: Petrokent turizm, İş Bankası A tertip ve İş Bankası kurucu hisse senetleri haricindeki hisse senetlerinin l lot'u kaç adet hisse senedinden oluşur?

A) 10
B) 100
C) 500
D) 1000
E) 1020

ÇÖZÜM: 1 lot hisse senedi 1,000 Adet veya 1,000,000 TL nominal değerli hisse senedi demektir .Ancak istisna olarak

a) Petrokent Turizm hisse senedi => l lot = 1020 adet
b) T. İş Bankası A Tertib hisse senedi => l lot = 100 adet
c) T. İş Bankası kurucu hisse senedi l => lot = l adet hisse senedinden oluşur.

Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 2: Bir hisse senedinin fiyat adımının belirlenmesine temel teşkil eden fiyat aşağıdakilerden hangisidir?

A) Referans fiyat
B) Ağırlıklı ortalama fiyat
C) Baz fiyat
D) Tavan fiyat
E) Taban fiyat

ÇÖZÜM: Hisse senedinin seans içinde işlem görebileceği üst (tavan) ve alt (taban) fiyat limitlerinin ve fiyat adımlarının belirlenmesine temel teşkil eden fiyata "Baz Fiyat" denir.
Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 3: Baz fiyatın hesaplanmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki kapanış fiyatıdır.
B) Hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki kapanış fiyatının en yakın fiyat adımına yuvarlanması ile elde edilir.
C) Hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki ağırlıklı ortalama fiyatın üst fiyat adımına yuvarlanması ile elde edilir.
D Hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki ağırlıklı ortalama fiyatın alt fiyat adımına yuvarlanması ile elde edilir.
E) Hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki ağırlıklı ortalama fiyatın en yakın fiyat adımına yuvarlaması ile elde edilir.

ÇÖZÜM: Baz fiyat, hisse senedinin işlem gördüğü en son seanstaki ağırlıklı ortalama fiyatın en yakın fiyat adımına yuvarlanması ile elde edilir. Doğru Cevap E şıkkıdır.



SORU 4: Her hisse senedi için bir defada gerçekleşebilecek en küçük fiyat değişimlerine ne denir?

A) Fiyat limitleri
B) Tavan fiyat
C) Taban fiyat
D) Fiyat adımı
E) Referans fiyat

ÇÖZÜM: Bir defada gerçekleşebilecek en küçük fiyat değişimine "fiyat adımı" adı verilir.
Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 5: Bir önceki seans ağırlıklı ortalama fiyatı 3220 TL olan X hisse senedinin fiyat adımı kaç TL'dir?

A) 10
B) 25
C) 50
D) 100
E) 250

ÇÖZÜM:

Baz fiyat aralığı - Fiyat adımı
-------------------------------------
10-1000 TL =>10 TL ve katları
1025 - 2500 => 24 TL ve katları
2550-5000 => 50 TL ve katları
5100 - 10 000 => 100 TL ve katları

3320 TL => 2550 - 5000 TL Baz fiyat aralığında yer aldığından fiyat adımı 50 TL'dir.

Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 6: 5. sorudaki X hisse senedinin baz fiyatı kaç TL'dir?

A) 3000
B) 3100
C) 3200
D) 3250
E) 3300

ÇÖZÜM: 3220 TL => 2550 - 5000 TL baz fiyat aralığında yer aldığından fiyat adımı 50 TL olarak belirlenir.

Buna göre; 3200 - 3250 fiyat adımları arasında yer alan 3220 TL, 3200 fiyat adımına daha yakın olduğundan baz fiyat 3200 TL olur.
Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 7: Fiyat limitleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Normal emir işlemlerinde fiyat limitleri baz fiyatın ± % 10'nudur.
B) Küsurat işlemlerde fiyat limitleri baz fiyatın ± % 10'nudur.
C) Özel emirlerin fiyat aralığı borsa yönetimi tarafından belirlenebilir.
D) Toptan satışlar pazarında fiyat limitleri ± % 25'tir.
E) T. İş Bankası kurucu hisse senetlerinde fiyat limitleri ± % 25'tir.

ÇÖZÜM: Toptan satışlar pazarında limit uygulaması yoktur. Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 8:

I. Rüçhan hakkı kupon pazarında fiyat limiti ± % 25'tir.
II. Toptan satışlar pazarında fiyat limit uygulaması yoktur.
III. T. İş bankası kurucu hisse senetlerinde fiyat limiti ± % 25'tir.
IV. Özel emirlerde fiyat limiti ± % 25'tir.

Yukarıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız IV
D) II ve IV
E) II, III ve IV

ÇÖZÜM: Özel emirlerde fiyat limiti borsa yönetimi tarafından belirlenmedikçe ± %10'dur. Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 9: Fiyat limitiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Fiyat limitlerinin hesaplanmasında "baz fiyat" temel teşkil eder.
B) Normal emirlerde baz fiyatın % 10 fazlası yukarı fiyat adımına yuvarlanarak tavan fiyat hesaplanır.
C) Normal emirlerde baz fiyatın % 10 düşüğü aşağı fiyat adımına yuvarlanarak taban fiyat hesaplanır.
D) 5 işgünü ve üzerinde kapalı kalmış hisse senetleri işleme serbest marjla açılır.
E) Rüçhan hakkı kupon pazarında baz fiyatın %10 fazlası yukarı fiyat adımına yuvarlanarak tavan fiyat hesaplanır.

ÇÖZÜM: Rüçhan hakkı kupon pazarında fiyat limitleri baz fiyatın ± %25'idir. Doğru Cevap E şıkkıdır.



X hisse senedinin 10 Mart 2003 tarihindeki bazı verileri aşağıdaki gibidir.

Açılış - En Yüksek - En düşük - Kapanış - Ağırlıklı Ortalama

1. seans - 35500 - 36500 - 34500 - 36000 - 35910
2. seans - 35500 - 36500 - 35500 - 36500 - 36240



SORU 10: X hisse senedinin 11 Mart 2003 tarihindeki l. seans fiyat adımı kaç TL'dir?

A) 50
B) 100
C) 250
D) 500
E) 1000

ÇÖZÜM:

Baz fiyat aralığı = 25 500 - 50 000 TL => Fiyat Adımı = 500 TL ve katları

36 000 TL baz fiyat bu aralıkta yer aldığı için fiyat adımı 500 TL olur. Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 11: X hisse senedinin 11 Mart 2003 tarihindeki 1. seans baz fiyatı kaç TL'dir?

A) 34 500
B) 35 500
C) 36 000
D) 36 240
E) 36 500

ÇÖZÜM:

Ağırlıklı ortalama fiyat = 36 240 => fiyat adımı = 500 TL'dir.
Fiyat adımları 36 000 - 36 500 - 37 000 şeklindedir.
Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 12: X hisse senedinin 11 Mart 2003 tarihindeki 1. seans tavan fiyatı kaç TL'dir?

A) 39 500
B) 39 600
C) 39 864
D) 40 000
E) 40 150

ÇÖZÜM:

I. Aşama = Baz fiyat x (1+%10) = 36 000 . (l + % 10) = 39 600

II. Aşama: Bulunan sonuç yukarı fiyat adımına yuvarlanır. 39 600 => 40 000 TL'ye yuvarlanır. Tavan fiyat 40 000 TL'dir. Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 13: X hisse senedinin 11 Mart 2003 tarihindeki l. seans taban fiyatı kaç TL'dir?

A) 32 000
B) 32 400
C) 32 500
D) 32 616
E) 32 850

ÇÖZÜM:

I. Aşama = Baz Fiyat x (l - % 10) = 36 000 .0,9 = 32 400

II. Aşama: Bulunan sonuç aşağı fiyat adımına yuvarlanır. 32 400 => 32 000 TL'ye yuvarlanır. Taban Fiyat 32 000 TL'dir. Doğru Cevap A şıkkıdır.



SORU 14: 8 milyar TL kredi alan bir portföyün değeri 20 milyar TL ise öz-kaynak oranı da kaçtır?

A) % 40
B) % 50
C) % 60
D) % 70
E) % 80

ÇÖZÜM: 8/20 = %40 kredi => %60 özkaynak olur.
Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 15: Aşağıdakilerden hangisi "fiyat önceliği"ni tanımlamaktadır?

A) Girilen emirlerde fiyat eşitse zaman olarak önce girilen emir önceliğe sahiptir.
B) Müşteri emirleri borsa emirlerinden önce girilir.
C) Yüksek fiyatlı satış emirleri düşük fiyatlı satış emirlerine göre önceliği-sahiptir.
D) Yüksek fiyatlı alış emirleri düşük fiyatlı alış emirlerine göre önceliğe sahiptir.
E) Borsa emirleri, müşteri emirlerine göre önceliğe sahiptir.

ÇÖZÜM: Fiyat önceliğine göre;
Düşük fiyatlı satış emirleri yüksek fiyatlı satış emirlerine göre,
Yüksek fiyatlı alış emirleri düşük fiyatlı alış emirlerine göre önceliğe sahiptir.
Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 16: X hisse Senedine ilişkin

I. Müşteri A'nın 11,01'de 5400 TL'den alış emri girilmiştir.
II. Müşteri B'nin saat 11.01'de 5300 TL'den alış emri girilmiştir.
III. Müşteri C'nin saat 11,00'de 5300 TL'den alış emri girilmiştir.

Emirlerin öncelik sırası aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralanmıştır?

A) I, II, III
B) I, III, II
C) III, II, I
D) II, III, I
E) II, I, III

ÇÖZÜM: Alış emirlerinde yüksek fiyat l. önceliğe sahiptir. Dolayısıyla 5400 TL'lik alış emri 5300 TL'lik alış emrine göre önceliğe sahiptir. Verilen emirlerde fiyat eşit ise, zaman açısından önce girilen emir önceliği sahiptir. Dolayısıyla 5300 TL alış emirlerinde saat 11.00'de girilen emir, 11.01'de girilen emire göre önceliğe sahiptir.
Doğru Cevap B şıkkıdır.



SORU 17: Y hisse Senedine ilişkin

I. Müşteri A'nın saat 10:30'da 2000 TL'den satış emri girilmiştir.
II. Borsa üyesi B'nin saat 10:30'da 2000 TL'den satış emri girilmiştir.
III. Borsa üyesi C'nin saat 10:30'da 1975 TL'den satış emri girilmiştir.

Emirlerin öncelik sırası aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralanmıştır?

A) I, II, III
B) II, III, I
C) I, III, II
D) II, I, III
E) III, I, II

ÇÖZÜM: Satış emirlerinde düşük fiyat, yüksek fiyata göre önceliğe sahiptir. Dolayısıyla 1975 TL'lik fiyat 2000 TL'lik fiyata göre önceliğe sahiptir.

Fiyat ve zaman eşit ise müşteri emirleri, borsa üyesi emirlerine göre önceliğe sahiptir. Dolayısıyla aynı anda verilen eşit fiyatlı emirlerden müşteri emri Önceliklidir. Doğru Cevap E şıkkıdır.



SORU 18: Emir girişindeki sınırlamalar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Maksimum lot miktarı, hisse senedinin bir önceki ay sözleşme başına ortalama lot miktarına göre belirlenir.
B) Hisse senetleri 7 farklı maksimum lot miktarından birine tabidir.
C) Özel emirler de dahil tüm emirlerde bir defada sisteme girilebilecek her lot emri 1,5 trilyon TL'yi aşamaz,
D) Kalanı iptal et emirlerinde maksimum lot sınırı yoktur.
E) Kalanı iptal et emirlerinde emrin değeri 1,5 trilyon TL'yi aşamaz.

ÇÖZÜM: Özel emirlerde 1,5 trilyon TL'lik sınır yoktur.
Kalanı iptal et emirlerinde maksimum lot miktarının olmayıp l ,5 trilyon TL işlem değeri sınırı vardır.
Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 19: Aşağıdakilerden hangisi normal emirlerden değildir?

A) Limit fiyatlı emirler
B) Lot altı emirler
C) Kalanı iptal et emirleri
D) Özel limit fiyatlı emirler
E) Limit değerli Emirler

ÇÖZÜM: Normal emirler 4 kısımdan oluşup l lot ve katlarından oluşan emirlerdir. Bunlar:
1) Limit fiyatlı emirler
2) Kalanı iptal et emirleri
3) Özel limit fiyatlı emirler
4) Limit değerli emirler'dir.

Lot altı emirler ise "Küsurat emirler" olarak isimlendirilip, l lot'un altındaki emirlerdir. Doğru Cevap B şıkkıdır.



SORU 20: Belirli bir fiyata kadar olan bütün emirleri karşılamak amacıyla, sisteme sadece fiyat girilerek verilen emir türü aşağıdakilerden hangisidir?

A) Limit fiyatlı emir
B) Kalanı iptal et emri
C) Özel emir
D) Özel limit fiyatlı emir
E) Limit değerli emir

ÇÖZÜM: Özel limit fiyatlı emirlerde sadece fiyat girilir ve o fiyata kadar tüm emirler karşılanır (1,5 trilyonluk değeri aşamaz) Doğru Cevap D şıkkıdır.



SORU 21: Baz fiyat 20 000 TL ve maksimum lot miktarı 25 000 lot olan bir hisse senedine verilecek özel emirlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Minimum özel emir miktarı 25 000 lot olabilir.
B) Minimum özel emir miktarı 75 000 lot alabilir.
C) Minimum özel emir miktarı 250 000 lot olabilir.
D) Maksimum özel emir miktarı 250 000 lot olabilir.
E) Maksimum özel emir miktarı 25 000 lot olabilir.

ÇÖZÜM: Özel emir miktarın alt (minimum) sınırı şöyledir:

Baz fiyat aralığı => Minimum özel Emir Miktarı
--------------------------------------------------------------
0-25 000 => Maksimum lot miktarının 10 katı
25 500 - 50 000 => Maksimum lot miktarının 6 katı
51 000 - 100 000 => Maksimum lot miktarının 3 katı
102 500 ve üzeri => Maksimum lot miktarının l katı

Baz fiyat 20 000 TL olduğuna göre, özel emir miktarının minimum miktarı; maksimum lot miktarı olan 25 000 lotun 10 katı, yeni 250 000 lot olabilir.
Doğru Cevap C şıkkıdır



SORU 22: Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Günlük emirlerde seans sonuna kadar gerçekleşmeyen emirler iptal olur.
B) Günlük emirlerde gün sonuna kadar gerçekleşmeyen emirler iptal olur.
C) Kalanı iptal et emirlerinde, gerçekleşmeyen kısım emirler iptal olur.
D) Tarihli emirlerde emrin maksimum geçerlilik süresi çift seanstır.
E) Tarihli emirlerde emir gün sonunda iptal olur.

ÇÖZÜM: Günlük emirler bir seanslık emirdir. Eğer verilen emir gerçekleşmezse verilen seansın sonunda iptal olur. Doğru Cevap B şıkkıdır



SORU 23:

I. Ulusal pazar
II. İkinci ulusal pazar
III. Gözaltı pazarı
IV. Rüçhan hakkı kupon pazarı

Kot dışı pazarlar hangisidir?

A) Yalnız II
B) yalnız III
C) yalnız IV
D) II ve III
E) II, III, IV

ÇÖZÜM:

Ulusal pazar (kot içi)
İkinci ulusal pazar (Eski Bölgesel Pazar) kot dışı
Yeni Şirketler Pazarı (kot dışı)
Gözaltı pazar (kot dışı) pazarlardır.

Doğru Cevap E şıkkıdır.



SORU 24: İkinci ulusal pazarın işlem saatleri aşağıdakilerden hangisidir?

A) 9:45 - 12:00 / 14:00 - 16:00
B) 9:30 - 12:00 / 14:00-16:30
C) 9:30-12:00 / 13:00 - 14:00
D) 14:00 - 15:00
E) 9:30 - 12:°° / 14:°° - 15:°°


ÇÖZÜM: İkinci ulusal pazar, küçük ve orta ölçekli firmaların işlem gördüğü kotasyon kriterlerinin ulusal pazara nazaran biraz daha esnek olduğu pazar olup, eski durumdaki ismi Bölgesel pazar olan piyasadır. İşlem saatleri ulusal pazar ile aynı olup sabah seansı 9:30 - 12:°° arası, öğle seansı 14:°° -16:30 arasıdır. Doğru Cevap B şıkkıdır.



SORU 25: Yatırımcıların yatırım kararı almalarında tereddütlerini ortadan kaldırma amacıyla "garantörlük" esası getirilen pazar aşağıdakilerden hangisidir?

A) Gözaltı Pazarı
B) İkinci Ulusal Pazar
C) Ulusal Pazar
D) Toptan Satışlar Pazarı
E) Yeni şirketler Pazarı

ÇÖZÜM: Yeni şirketler pazarında yeni kurulmuş olan şirketler faaliyet göstermektedir. Firmalar yeni olduğundan firmanın yani bir geçmişi olmadığından yatırımcıların bu firmaya yatırım yaparken tereddütlerini ortadan kaldırmak amacıyla bu pazarda "garantörlük" esası benimsenmiştir. Garantörlüğü bir başka ve/veya kurucular ile şirket yönetim kurulu üyeleri üstlenebilir.
Doğru Cevap E şıkkıdır.



SORU 26: Aşağıdaki pazarlardan hangisinde hisse senetleri sürekli olarak işlem görmemektedir?

A) Ulusal Pazar
B) İkinci Ulusal Pazar
C) Toptan Satışlar Pazarı
D) Gözaltı Pazarı
E) Yeni Şirketler Pazarı

ÇÖZÜM: Toptan satışlar pazarında hisse senetleri sürekli olarak işlem görmeyip, önceden alıcıları belli olan veya olmayan, belirli bir miktarın üzerinde (toptan) hisse senetlerinin borsada güven ve şeffaflık ortamında, organize bir piyasada gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur. Doğru Cevap C şıkkıdır.



SORU 27: Toptan satışlar pazarı işlem saatleri aşağıdakilerden hangisidir?

A) 11.00 - 12.00
B) 14.00 - 15.00
C) 9.30 - 12.00
D) 14.00 -16.30
E) 13.00 - 14.00

ÇÖZÜM: Toptan satışlar pazarında işlemler 11.00 ile 12.00 arasında gerçekleşir.
Doğru Cevap A şıkkıdır.



SORU 28:

I. Maktu Teminat
II. Munzam Teminat
III. Oransal Teminat

Aracı kurumların ödemekle yükümlü olduğu teminatlar hangileridir?

A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I, II
E) I, II, III

ÇÖZÜM: Toplam Teminat = Maktu Teminat + Oransal Teminat + Ortalama Teminat + Lot Altı Teminat Doğru Cevap E şıkkıdır.